Megan Baarda
werk: Medewerker Educatie en Publieksprogramma bij Museum De Fundatie in Zwolle
motivatie in één zin: Kunst toegankelijk maken voor mensen voor wie dat niet vanzelfsprekend is.
> wat voor werk doe je?
Ik werk bijna vijf jaar bij Museum De Fundatie in Zwolle op de afdeling ‘Educatie en Publieksprogramma’. Samen met een team van museumdocenten, die vaak zelf met één been in het onderwijs en met het andere in de kunsten staan, maken we programma’s waarin we kinderen en jongeren kennis laten maken met de kunst in het museum. Het kijken en beleven staat centraal. Vragen stellen en gesprekken voeren is de manier om het samen te ontdekken. Daarnaast ben ik dit studiejaar ook begonnen met de master Kunsteducatie aan de Amsterdamse Hogeschool voor de Kunsten om meer theoretische kennis en nieuwe ervaringen op te doen.
> had je altijd al het idee dat je docent wilde worden
Ja, eigenlijk wist ik in de kleuterklas al dat ik juf wilde worden. Ik zat in de pauzes vaak naast de juf om te kijken wat de andere kinderen deden; ik was echt zo’n ‘wijsneus’. Ik kom uit een klein dorpje in Friesland waar kunst en cultuur niet vanzelfsprekend aanwezig waren. Op de middelbare school had ik een heel inspirerende docent Beeldende Vorming die tegen me zei: ‘Je wilt juf worden, maar je vindt kunst ook leuk. Is de opleiding tot kunstvakdocent niet wat voor jou?’. Tot dat moment wist ik niet eens dat die combinatie bestond. Zij werd echt mijn boegbeeld.
“Hoewel ik volgens het traditionele beeld ‘niet kan tekenen’, ontdekte ik tijdens de studie mijn eigen stijl in het maken van video’s en installaties.”
> hoe was de overstap van het vwo naar de kunstacademie?
Uit mijn omgeving ging bijna iedereen naar de universiteit in Groningen, maar ik wilde iets anders. Ik heb een vooropleiding gedaan om zeker te weten dat de kunstacademie de juiste plek was, en Zwolle voelde meteen als een warm bad. Mijn ouders hadden in het begin hun twijfels; ze waren bang dat er in de kunstsector niet veel te verdienen viel. Daardoor had ik vaak het gevoel dat ik mezelf moest bewijzen. Volgens het traditionele beeld ‘kan ik niet tekenen’, maar ik ontdekte tijdens de studie mijn eigen stijl in het maken van video’s en installaties. Nu heb ik mijn eigen huis gekocht en zien mijn ouders dat ik met hard werken mijn plek helemaal heb gevonden.
> wat heb je geleerd over jezelf tijdens de opleiding
De kunstacademie is een soort bubbel waarin je niet alleen als maker en docent groeit, maar vooral als mens. Het is soms best kwetsbaar. Omdat alles wat je maakt uit jezelf komt, kom je jezelf soms tegen. Ik heb geleerd om voor mezelf op te komen en mijn grenzen aan te geven. Voor mijn afstudeerwerk maakte ik zelfportretten op video; je stond als kijker letterlijk oog in oog met mij.
“Ik wil een veilige omgeving creëren waar kinderen ontdekken dat hun mening telt en dat een museum ook een plek voor hén is, ongeacht hun achtergrond.”
> wat is voor jou de magie van het kunstvakonderwijs?
Het mooiste aan kunstvakonderwijs is het moment waarop een kind ineens iets begrijpt of ontdekt. Ik herinner me een jongetje in het museum dat het woord ‘abstract’ kende, maar er even niet op kon komen. Hij zag aan mij dat ik begreep wat hij bedoelde, en die blik van trots toen het uiteindelijk lukte, is goud waard. Voor veel kinderen is een bezoek aan ons museum hun allereerste kennismaking met kunst. Ik wil een veilige omgeving creëren waar ze ontdekken dat hun mening telt en dat een museum ook een plek voor hén is, ongeacht hun achtergrond.
> wat zou je willen zeggen tegen twijfelaars?
Vraag jezelf af: hou ik van kunst en hou ik van mensen? Als je die twee wil samenbrengen, dan zit je hier goed. Het vak gaat over verbinding. En mijn praktische tip: ga bij verschillende academies kijken. De sfeer en de vakken verschillen enorm per stad. Kies de plek waar jíj je thuis voelt, want dat is de basis om te kunnen groeien.
